از ما زنان نماینده می پرسند که برای خانم ها چه کرده اید، نه از آقایان

چند روز مانده به انتخابات دوراول مجلس نهم، با فاطمه رهبر نماینده مجلس و کاندیدای دور دوم از تهران مصاحبه ای داشتیم. او از اهمیت حضورزنان نماینده در مجلس و دستاوردهای مجلس هشتم در حوزه زنان و خانواده گفت.

36

سرویس اجتماعی به دخت/

در مورد حضور زنان در انتخابات نظرشما چیست؟

در انتخابات مجلس ما از دو منظربه حضور زنان نگاه می کنیم: یکی اینکه زنان به عنوان نامزد های انتخاباتی وارد صحنه می شوند و یکی زنانی که می خواهند در انتخابات شرکت کنند و رأی خود شان را به نامزدهای مجلس بدهند. ما هیچ گونه محدودیتی در قانون اساسی و قوانین انتخابات برای حضور نمایندگان زن در مجلس شورای اسلامی نداریم. بعضی از کشورهای غربی و حتی کشورهایی مثل افغانستان و عراق که در سالهای اخیر قانون اساسی خود را تدوین کرده اند، درصد و سهمیه ای را برای حضور زنان در انتخابات مجلس معین کرده اند. به نظر ما این نوع سهمیه بندی دور از نگاه عدالت محور و شایسته سالاری است. در کشور ما که بعد از انقلاب اسلامی زنان در عرصه های مختلف سیاسی، فرهنگی، علمی، آموزشی و تخصصی پیشرفت های زیادی داشته اند، زنان شایسته و قابل کم نیستند. باید از این قابلیتها در قانونگذاری استفاده کرد، طوری که ازهر یک از شهرهای بزرگ حداقل یک زن و از تهران6-5 خانم نماینده به مجلس بیایند که در این صورت ما حداقل 30نماینده زن در مجلس خواهیم داشت. و البته این کار حمایت گروه ها را می طلبد که لیست ها را می دهند. در این جهت هم ما با بعضی آقایان مکاتبه و این خواسته را اعلام کردیم.

بعضی از زنان نماینده می گویند ما نماینده همه مردم هستیم، نه نماینده زنان. این حرف به نظر شما درست است؟

– طبق قانون اساسی وقتی فردی انتخاب و وارد مجلس شود، نماینده همه آحاد جامعه است چه زن چه مرد. اما برای رفع مشکلات زنان جامعه ما زنان نماینده هستیم که باید کار بیشتری کنیم. و به همین دلیل نیاز به تعداد نفرات بیشتری از زنان با تخصص های بیشتر در مجلس است تا در کمیسیون های تخصصی حضور یابند. الان هشت نماینده خانم پنج نفر از تهران و سه نفر از شهرستان ها در مجلس هستند. سه نفر از اینها در کمیسیون آموزش و تحقیقات ، یکی در کمیسیون فرهنگی است و دو نماینده زن هم در کمیسیون امنیت ملی و یکی درکمیسیون شوراها داریم. بقیه کمیسیون ها فاقد بانوان متخصص هستند. ما باید در کمیسیون های بهداشت و درمان، اجتماعی، بودجه، قضایی ومخصوصا تلفیق نماینده زن داشته باشیم که بتواند در مواردی مثل بررسی بودجه کل کشور از حقوق زنان دفاع کند.

از طرفی این ما زنان نماینده هستیم که در هر مجمعی از گروه های مختلف زنان حضور پیدا می کنیم، مورد سؤال هستیم که برای خانم ها چه کاری انجام داده اید. هیچ وقت این سؤال از یک نماینده مرد نمی شود.

از کار نمایندگی تان در مجلس بگویید.

ما خانمها در مجلس پابه پای آقایان وظایف نمایندگی را انجام می دهیم. اما دربعضی موارد کارمان بیشتر هم هست. مثلا به شهرستان هایی که نماینده زن ندارند، برای بررسی مسائل گروه ها و اقشار مختلف خانم ها سفرمی کنیم. این نشان می دهد که اقلا هر استان باید یک نماینده زن داشته باشد.

این زنان نماینده چه شاخص هایی باید داشته باشند؟

یک شاخص های اولیه هست که شورای نگهبان، هیأت اجرایی و هیأت نظارت در بررسی صلاحیت های نامزد ها آن را ملاحظه می کنند. شرایطی مثل داشتن مدرک تحصیلی فوق لیسانس هم طبعا باید طبق قانون مطرح باشد. اما اینها به تنهایی کافی نیست. ملاک های مهم دیگری هم مطرح است مثل ساده زیستی، در کنار مردم بودن مخصوصا در دوران خدمت نمایندگی . با توجه به این شاخصها مهم انتخاب افراد اصلح است، که این شامل نماینده های زن هم می شود.ضمن اینکه با توجه به سنگینی بیشتربار نمایندگی برای نمایندگان زن، منتخبین زن باید قابلیت و توان بیشتری داشته باشند.

با توجه به این که در دوره های قبلی هم نماینده بوده اید، می توانید بگویید مشخصا مجلس هشتم برای زنان چه کرد؟

در مجلس هشتم ما مسأله زنان را در کنار خانواده دیدیم، نه جدای از آن. در دوره اول تا هفتم بیشترین مصوبه در زمینه زنان و خانواده 24 مصوبه در یک دوره بود، با اینکه تعداد نماینده های زن در بعضی دوره ها بیشتر هم بود. در حالی که اهم مصوبات ما در مجلس هشتم تا 7 خرداد 90 یعنی سه سال ابتدایی مجلس در مورد زنان، کودکان و خانواده، 40 مصوبه بوده است.از خرداد 90 تا الان هم برنامه هایی در دستور کار بوده که ان شاءالله در پایان دوره گزارش ها را برای اطلاع مردم خواهیم داد.

در حوزه زنان در این دوره مجلس با کمک فراکسیون زنان چند کار بسیار بزرگ انجام شد. یکی از مهمترین آن ها تصویب برنامه جامع توسعه امور زنان و خانواده در طی ماده 230 برنامه توسعه پنجم بود تا بر اساس آن بتوانیم در عرصه های مختلف اجتماعی سیاسی فرهنگی اجتماعی حقوق زنان را استیفا کنیم.

در مورد بازنگری کل قوانین باید بگویم که بعضی از قوانین مدنی ما مربوط به 80 سال پیش است که باید بازنگری شود. ما قانون حق سهم الرث زن از اموال شوهر را بازنگری کردیم که یکی از کار های بسیار خوب بود که از مجلس هفتم شروع شد و به دلیل اهمیت تا مجلس هشتم طول کشید. یکی دیگر بحث دیه خانم ها بود که از طریق شرکت های بیمه این قانون بازنگری شد.

در رابطه با قوانین حمایت خانواده، زنان معلول، زنان سرپرست خانواده و خانواده شهدا و هم ساماندهی مشاغل خانگی هم کار کردیم. قانون بیمه اجتماعی قالیبافان و بافندگان فرش و شاغلان صنایع دستی را داشتیم و خیلی مواردیگر.

در مورد بیمه زنان خانه دار هم قرار است که مرکز امور زنان برای تهیه آیین نامه و قوانین مناسب کارکند. امیدواریم با مشخص شدن بار مالی آن، این قانون هم در مجلس رای بیاورد.

در مورد لایحه حمایت از خانواده که طولانی ترین لایحه مجلس بوده توضیحاتی بدهید.

من خودم آخرین تذکری که به رییس مجلس دادم، این بود که لایحه حمایت از خانواده باید در دستور کار قرار بگیرد. شما می دانید لایحه حمایت از خانواده چالش های بسیار و بحث های جسته و گریخته خیلی زیادی داشت. موج های زیادی آفرید و سیاه نمایی های زیادی شد. حتی عنوان کردند که شما رفتید در مجلس که تعدد زوجات را مطرح کنید!

بحث لایحه حمایت از خانواده لایحه ای بود که از طرف قوه قضاییه به دولت رفت و از دولت وارد مجلس شد. انتفادهای زیادی به سه بند این لایحه بود. غیر از آن موارد بسیار خوبی در لایحه حمایت از خانواده هست مثل تعیین تکلیف جهیزیه و نفقه در صورت بروز طلاق و حضانت فرزندان تا رسیدگی به پرونده، راه اندازی مراکز مشاوره. اما سه ماده درلایحه اولیه قوه قضائیه نبود که در دولت به آن اضافه شد: یکی بحث دریافت مالیات از مهریه که ما کاملا مخالف این موضوع بودیم. حتی آقایان روحانی اعتقاد داشتند ما برای مهریه نمی توانیم حدو حدود تعیین کنیم، چون میزان مهریه به عنوان یک هدیه مرد به زن را نمی توان محدود کرد و فقط باید فرهنگ سازی شود. این ماده به طور کلی حذف شد. در مورد عقد موقت، برای مشخص شدن هویت فرزند و مسأله ارث پیشنهاد شد که عقد موقت به ثبت برسد. شروطی را گذاشتیم که با تفاهم زوجین و یا باردار شدن زوجه عقد موقت باید ثبت شود تا هویت فرزند معلوم شود. در مورد تعدد زوجات هم مشخص است که اعتقاد جمهوری اسلامی تاکید بر تک همسری و تحکیم بنیان خانواده است. ولی اگردر همین زمینه مسأله ای پیش بیاید که معضلی برای خانواده باشد، قانون باید جامع و پاسخگو باشد .ما در این موضوع بعد از انقلاب با در یک خلأ قانونی مواجه بودیم. در قانون قبلی هشت شرط برای تعدد زوجات مطرح بود. ما دو موضوع عدالت و تمکن مالی زوج را هم به آن اضافه کردیم. یعنی مردی که تمکن مالی ندارد، به دنبال همسر دوم نرود که این تمکن را دادگاه مشخص می کند.

با تشکر و اظهارامیدواری برای انتخاب کاندیداهای اصلح زن برای نمایندگی این دوره مجلس با خانم رهبر خداحافظی کردیم.

گفتگو از خدیجه صامت /انتهای پیام/