سه شنبه ۱۶ آذر ۱۳۹۵

گورکی یعنی رمان، عدالت، انقلاب

ماکسیم گورکی داستان‌نویس، نمایش‌نامه‌نویس و مقاله‌نویس انقلابی روس و از بنیان‌گذاران سبک رئالیسم سوسیالیستی بود. رمان های او شهرت جهانی دارند . ضمنا  او از رهبران جنبش انقلابی روسیه نیز به شمار می‌آید.

maxim

فاطمه قاسم آبادی/

آلکسی ماکسیموویچ پِشکوف که بیشتر با نام “ماکسیم گورکی”شناخته می‌شود،  در ۱۶ مارس ۱۸۶۸ در

” نزنی نوگورو” که بعد ها به “گورکی” تغییر نام پیدا کرد، متولد شد.

وی داستان‌نویس، نمایش‌نامه‌نویس و مقاله‌نویس انقلابی روس و از بنیان‌گذاران سبک رئالیسم سوسیالیستی بود.

گرچه او را بیش‌تر به عنوان یک نویسنده، در سطح جهانی می‌شناسند و ستایش می‌کنند، ولی او از رهبران جنبش انقلابی روسیه نیز به شمار می‌آید.

ماکسیم بیش از پنج سال نداشت که پدرش درگذشت و مادرش دوباره ازدواج کرد و او را با پدربزرگ پیرش تنها گذاشت.

گورکی چند سال نزد پدربزرگش بسر برد ولی چون دید که پیرمرد ناتوان از عهده خرج خویش نیز بر نمی آید خانه او را ترک گفت و تنها و بی کس به سوی سرنوشت نامعلومش رهسپار گردید. به ادسا رفت و در آنجا باربر شد. پس از آن به شهرهای دیگر روسیه ازقبیل تفلیس، نمازان و سایر شهرها سفر کرد و به کارهای مختلف مثل شاگرد نانوایی، پاسبانی و مستخدمی راه آهن تن در داد.

خود ماکسیم گورکی در مورد آن دوران از زندگی اش چنین می گوید:

“با شغل نقاشی به زندگی- زندگی فعال- قدم نهادم. بعد به نانوایی پرداختم، شمایل کشیدم، اسب چرانی کردم، برای نیازمندی های مختلف  گور مرده ها را کندم، باربری کردم، نگهبان شدم، ریشه درختان را از زمین بیرون آوردم، باغبانی کردم و به آزمایش بسیاری از مشاغل آزاد دیگر پرداختم…”

در همین مدت با سواد کمی که داشت مطالعه می کرد و به ادبیات عشق می ورزید. به تدریج دست به قلم برد و اولین داستان خویش را در یکی از روزنامه های قفقاز نوشت. به زودی توانست نظر مردم را به سوی خویش جلب نماید.

پس از کارگری های فراوان به روزنامه نگاری روی آورد و با یکی از همفکران خود ازدواج کرد ولی به دلیل فساد جامعه کوچک اطرافش، این شغل را از دست داد. در سال ۱۸۹۸ “مجموعه طرح ها و داستان ها”ی او توسط یک ناشر” افراطی سیاسی” به چاپ رسید. این مجموعه شامل داستان های رمانتیکی است در رابطه با قدرت و اصالت خانوادگی طبقه روستایی و کارگر در روسیه. در حدود سال ۱۹۰۰ شروع کرد به نوشتن رمان های” سوسیال رئالیسم” که از آن جمله می توان به رمان “مادر” اشاره کرد.

قهرمان زن داستان مادر، که پسرش به عنوان یک فعال سیاسی دستگیر شده و همسرش هم فردی الکلیست، هیچ پناهی جز عقیده مذهبی خود ندارد. همسرش فوت می کند و پسرش به صورت یک مبلغ سوسیالیسم در می آید و هر روز دوستان انقلابی خود را به خانه می آورد و راهنمایی می کند. روزی به جرم حمل یک پرچم انقلابی دستگیر می شود. پس از دستگیری او، مادرش به گروه انقلابیون می پیوندد ولی به وسیله یک جاسوس به پلیس معرفی شده و دستگیر می شود.

گورکی این داستان را بر اساس زندگی واقعی” آنا زالموا” نوشته است. آنا پس از آنکه پسرش در یک جلسه انقلابی دستگیر می شود، برای پخش اعلامیه های انقلابی به سراسر کشور سفر می کند.

در سال های ۱۹۰۰ گورکی با” تولستوی و چخوف” دوستی نزدیکی پیدا می کند و درباره هر دو آنها در سال ۱۹۴۶″ خاطره ها” را می نویسد.

گورکی عمده در آمدش را صرف جنبش انقلابی می کرد. او به خاطر شهرتی که داشت محتاطانه عمل می کرد ولی با این وجود مرتبا دستگیر می شد. دولت روسیه تزاری انتخاب شدن او را برای فرهنگستان روسیه در سال ۱۹۰۲ رد کرد و اعتراض چخوف و” کرولنکو” هم تاثیری نداشت.

گورکی ۱۵ نمایشنامه نوشت که دو تا از آنها به سختی سانسور شد ولی اکثر آنها در تاتر مسکو با موفقیت روبرو شدند. نمایشنامه های اولیه او به سبک چخوف هستند و بر توصیف موضوع تاکید دارند.

در این تاریخ گورکی که شهرت یافته بود شروع به نوشتن آثار معروف خود کرد و سپس کشور را به سوی اروپا و آمریکا ترک گفت. در خارج از کشور نیز دست از فعالیت بر نداشت و به فعالیت خویش افزود تا آنکه انقلاب ۱۹۱۷ به ثمر رسید و گورکی همانند سرداری فاتح به کشور بازگشت.

آخرین کار او که ناتمام هم ماند “زندگی کلیم سامگین” نام دارد که اغلب شاهکار او معرفی می شود. این رمان که در چهار جلد نوشته شده، نمایی است از وضعیت اجتماعی روسیه از سال ۱۸۸۰ تا ۱۹۱۷. آثار گورکی از نظر نیک اندیشی و قدرت قابل توجه هستند.  او با آثارش به اعماق تفکر اتحاد جماهیر شوروی نفوذ کرده است. همچنین گرایشات عمیق شاعرانه و توجه همیشگی به عدالت در آثار او مشهود است.

گورکی در سن ۶۸ سالگی (۱۹۲۶) توسط یک گروه “ضد شوروی” با زهر مسموم شد و در گذشت. از آثار او می توان به این کتاب ها اشاره کرد :

–         مادر (۱۹۰۷م) ترجمه علی اصغر سروش انتشارات هیرمند. این رمان در لیست “۱۰۰۱ کتاب که باید قبل از مرگ بخوانید” و همچنین لیست “روزنامه گاردین (۱۰۰۰ رمان که هر شخص باید بخواند)” قرار دارد

–         دانشکده های من (۱۹۲۴م) به فارسی ترجمه شده است

–         در جهان(۱۹۱۶م) ترجمه احمد صادق تحت عنوان “در جستجوی نان” انتشارات نگاه

–         ادبیات از نظر گورکی

–         دوران کودکی (۱۹۱۴م) ترجمه کریم کشاورز انتشارات نگاه

–         زندانبان

–         خاطرات من

    –   در اعماق (۱۹۰۲م) ترجمه عبدالحسین نوشین تحت عنوان “در اعماق اجتماع” نشر قطره

–         استادان زندگی

–         خرده بورژواها(مجموعه مقالات)

–         ولگردها

–         سه رفیق

–         یک شب پاییزی

–         انگلستان و انقلاب روسیه

–         ارباب

–         کلیم سامگین

–           تجارت آرتامانوف (۱۹۲۷م) ترجمه کاظم انصاری تحت عنوان “آرتامانوفها” انتشارات امیرکبیر. این رمان در لیست” ۱۰۰۱ کتاب که باید قبل از مرگ بخوانید” قرار دارد

–         زندگی ماتوی کوژمیاکین

–         میراث

/انتهای متن/

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

*

کلیه حقوق متعلق به مجتمع رسانه ای اطلس می باشد