دوشنبه ۱۵ آذر ۱۳۹۵

سلامتی انسان مایه شادمانی فرشتگان است

طب پیشگیری شاخه مهمی از طب اسلامی است که در آن به راه های مهم حفظ سلامتی توجه شده است و در این طب، تغذیه  نقطه ثقل سلامتی و تندرستی انسان به حساب می آید؛ البته  تغذیه سالم و مناسب.

med

مهناز فولادوند/

این روزها اهمیت طب پیشگیری بیشتر از همیشه  مشخص شده است، به طوری که همه کارشناسان و متخصصان علم طب بر مقدم بودن پیشگیری بر درمان اذعان دارند. در طب سنتی ایران نیزمبحث ویژه ای تحت عنوان “حفظ الصحه” مطرح شده است .

پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله) می فرماید:

انً فی الصحه البدن فرح الملائکه و مرضاه الرب و تثبیت السنه

“همانا در صحت بدن شادمانی فرشتگان و خوشنودی پروردگار  و استواری سنت است.”

 

تغذیه یک اصل مهم سلامتی

 رساله ذهبیه کهن ترین متن طبی و اولین کتابی است که در طب پیشگیری و حفظ سلامتی، در عالم اسلام و توسط یک مسلمان نوشته شده است و از نظر محتوا دارای  ویژگی های منحصر به فردی است . این رساله موجز  اکثر مباحث مهم حفظ الصحه را در خود جای داده است . لکن تغذیه را می توان نقطه ثقل سلامتی و تندرستی دانست.

تغذیه یکی از اصول شش گانه حفظ سلامتی (سته ضروریه) در طب سنتی ایران می باشد . در آموزه های دینی نیز رعایت اصول خوردن و آشامیدن جایگاه ویژه ای دارد. تغذیه نامناسب را می توان یکی از عوامل بسیار مهم در ایجاد بسیاری بیماریها مانند دیابت، چربی خون بالا و بیماری های قلبی و عروقی دانست. از دیدگاه طب سنتی نیز تغذیه نامناسب عامل بسیار مهمی در فیزیوپاتولوژی بیماری ها محسوب می شود.

اهمیت تدبیر در خوردن و آشامیدن، مختصات یک تغذیه مناسب(از نظر کمیت، کیفیت و نحوه تناول )، شیوه نامه آشامیدن، رابطه تغذیه با سایر فعالیت های انسان (مثل خواب، حجامت، سفر و جماع) و رابطه تغذیه و بیماری ها، از جمله مهم ترین روش های سبک زندگی است که امروزه در فرهنگ ما و در جهان امروز جایگاه ویژه ای دارد و چنانچه به اصول تغذیه درست و مناسب توجهی نشود با حجم گسترده ای از آسیب ها و لطمات جدی مواجه می شویم که شاید برخی از آنها جبران ناپذیر باشد و بلکه از این مسیر ضربات و زیان های فراوانی در جسم و روح انسان وارد آمده که ابعاد وسیع آن هنوز بر اطبا و روان درمان ها  و دیگر علوم مرتبطه ناشناخته است. بنابراین اصلاح شیوه خوردن و  نوشیدن از ضروریات زندگی بویژه در عصر حاضر است که ما متناسب با نیاز جامعه به آن می پردازیم.با توجه به اهمیت موضوع، در این مقاله به بحث تغذیه از دیدگاه دینی و احادیث و همچنین طبی پرداخته و کوشش شده افق جدیدی را فرا روی خوانندگان عزیز بگشاییم.

 

طب پیشگیری

روز به روز اهمیت طب پیشگیری بیشتر مشخص می شود به طوری که همه کارشناسان و متخصصان علم طب بر مقدم بودن پیشگیری بر درمان اذعان دارند. در طب سنتی ایران نیزمبحث ویژه ای تحت عنوان “حفظ الصحه” مطرح شده است .

در این باب مراقبت از شش اصل ضروری (سته ضرور یه) که مهم ترین آنها تغذیه است. مبنای حفظ الصحه طب سنتی ایران را تشکیل می دهد. از سو ی دیگر روایات بسیار فراوانی از پیامبر اسلام (ص) و اوصیای معصوم ایشان(ع) در موضوع علم طب وجود دارد.

تغذیه یکی از اصول شش گانه حفظ سلامتی (سته ضروریه) می باشد . در آموزه های دینی نیز رعایت اصول خوردن و آشامیدن جایگاه ویژه ای دارد تا آنجا که امام علی(ع) در پاسخ به این پرسش که “در قرآن، همه دانش ها بجز دانش طب هست؟” می فرمایند: “زنهار در قرآن آیه ای هست که همه طب را یکجا در خود گرد آورده است : “بخورید و بیاشامید ولی زیاده روی نکنید” (۷). تغذیه نامناسب را می توان یکی از عوامل بسیار مهم در ایجاد بسیاری از بیماری ها مانند دیابت، چربی خون، بیماری های قلبی و عروقی و…دانست. از دیدگاه طب سنتی نیز تغذیه نامناسب عامل بسیار مهمی در فیزیوپاتولوژی بیماری ها شناخته شده است.

  این مقاله از منظر دینی و دستورات امام رضا(ع) به مقوله تغذیه و دیگر اصول بهداشت تن و روان می پردازد.

.

اهمیت تدبیر در خوردن و آشامیدن و نقش آن در سلامت انسان

بدن مملکتی است که فرمانروایی دارد و این فرمانروا خزانه ای دارد که معده و شکم است   معده و شکم خزانه بدن؛

بدن مانند یک زمین زراعی است که نیاز به مراقبت دارد. اگر به آن رسیدگی شود و به اندازه آبیاری شود محصول خوبی می دهد اما اگر از آن غفلت شود و آب زیاد یا کم به آن داده شود، محصولش فاسد می گردد.

 

تدبیر غذا و نوشیدنی

 اصل مهم در پیشگیری، درمان و ارتقای سلامتی تدبیر در غذا و نوشیدنی است.

” پس همانا صلاح بدن و قوام آن به غذا و آشامیدنی است و فساد آن به این دوست. پس اگر این دو را اصلاح کنی بدن اصلاح و اگر این دو را فاسد کنی بدن فاسد می گردد.”

نحوه تاثیر غذا در بدن( طبایع و نحوه توزیع آنها در بدن): در نظر امام رضا (ع) چهار خلط دم، صفرا، بلغم و خون را به رسمیت شناخته شده است. اهمیت این موضوع از آن جهت است که همچنان که در طب سنتی نیز مطرح است، غذا پس از هضم معدی و کبدی تبدیل به این چهار خلط می شود و این چهارخلط در بدن منتشر می شوند و به این صورت کمیت و کیفیت غذا در کمیت و کیفیت آنها تاثیر می گذارد و از این طریق غذا بر بدن تاثیر می گذارد.

 

منبع : مجله ی طب سنتی اسلام و ایران ،  مقاله : معرفی الگوی تغذیه رضوی  مبتنی بر رساله ذهبیه امام رضا علیه السلام ، مولفان : دکتر سید سعید اسماعیلی ، دکتر فرامرز فلاحی ، دکتر غلامرضا نورمحمدیسال سوم ، شماره ی سوم ، پاییز ۱۳۹۱

/انتهای متن/

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

*

کلیه حقوق متعلق به مجتمع رسانه ای اطلس می باشد